Hint Standardına göre kapasite tasarımı
Plastik mafsal, sönümleyici elemanda oluşması beklenir ve bağlantının sönümleyici olmayan tüm elemanları, sönümleyici elemandaki akma nedeniyle oluşan kuvvetleri güvenli bir şekilde aktarabilmelidir. Sönümleyici eleman genellikle moment aktaran çerçevelerde bir kiriştir. Sönümleyici elemanlar için güvenlik katsayısı kullanılmaz:
Sönümleyici elemana iki katsayı atanır:
- \(\gamma_{ov}\) – aşırı dayanım katsayısı – IS 800, Md. 12; önerilen değer \(\gamma_{ov} = 1.2\)'dir; malzemelerde düzenlenebilir
- \(\gamma_{sh}\) – gerinim pekleşmesi katsayısı; önerilen değer \(\gamma_{sh} = 1.0\)'dır; işlemde düzenlenebilir
Sönümleyici elemanın artırılmış dayanımı, plastik mafsalın sönümleyici elemanda oluşmasına neden olan yüklerin girilmesine olanak tanır. Moment aktaran çerçeve ve sönümleyici eleman olarak kiriş durumunda, kiriş \(M_{y,Ed} = \gamma_{ov} \gamma_{sh} f_y W_{pl,y}\) ile karşılık gelen \(V_{z,Ed} = -2 M_{y,Ed} / L_h\) kesme kuvveti ile yüklenmelidir; burada:
- \(f_y\) – karakteristik akma dayanımı
- \(W_{pl,y}\) – plastik kesit modülü
- \(L_h\) – kiriş üzerindeki plastik mafsallar arasındaki mesafe
Asimetrik bağlantı durumunda, kiriş hem sarkma hem de kaldırma eğilme momentleri ve bunlara karşılık gelen kesme kuvvetleri ile yüklenmelidir.
Sönümleyici elemanların plakaları kontrolün dışında tutulur.