2 de Maio Pazarı
Fikir, yıl boyunca çeşitli etkinliklere ev sahipliği yapabilecek, bölgede hâkim olan değişken iklim koşullarına — kışın sertliğine ya da yazın yoğun sıcaklarına — uyum sağlayabilen esnek bir alan yaratmaktı.
Projenin merkezinde, fotovoltaik cam katmanından oluşan ve tüm meydanı kaplayan bir çatı tentesinin kurulması yer almaktadır. Bu tente, güneş enerjisinden yararlanmak ve pazarın işletme ihtiyaçları için sürdürülebilir bir güç kaynağı oluşturmak amacıyla özgün bir şekilde tasarlanmıştır. Toplam 4.300 metrekarelik bir alana yayılan tente, üst ve alt platform olmak üzere iki ayrı platforma stratejik biçimde bölünmüştür.
Proje hakkında
Ana taşıyıcı sistem, toplam 45 metre açıklık kapsayan bir dizi çelik kafes kirişten oluşmakta olup merkezi açıklık 29,6 metre, çatının her iki yanındaki konsol uzunlukları ise 7,7 metredir. Bu kafes kirişler paralel olarak düzenlenmiş ve aralarında 7,4 metrelik aralık bırakılmıştır. Ana kafes kiriş değişken yüksekliğe sahip olup kolonların üzerinde yaklaşık 2,5 metreye, orta açıklıkta ise 2 metreye ulaşmaktadır. Bunun yanı sıra yapı, fotovoltaik yapısal camın sabitlendiği tüp aşıkları da içermektedir.
Mimari şartnamelere uygun olarak tüm yapı, dairesel içi boş kesitler kullanılarak titizlikle tasarlanmıştır. Üretim sürecinin karmaşıklığı, çelik yapının EN 1090-2 standardı kapsamında EXC3 yürütme sınıfına dahil edilmesini zorunlu kılmıştır.
Mühendislik zorlukları
Çelik taşıyıcı sistem, pek çok karmaşıklık barındıran çok sayıda zorluk ortaya koymuştur. Bu zorlukların büyük bölümü, proje mimarının gereksinimlerinden ve tüm yapının yalnızca CHS profillerinden tasarlanmış olmasından kaynaklanmaktadır. CHS profilleri için yönetmeliklerde genel olarak çok az yönlendirme bulunmakta ve genellikle daha gelişmiş sayısal çözümlere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu durum, farklı yönlerden gelen yapısal elemanların aynı anda birleştiği düğüm noktalarına yol açan karmaşık geometrilerde özellikle geçerlidir.
Ayrıca belirtmek gerekir ki, ağır kamyon trafiğine yönelik sıkı kısıtlamaların uygulandığı bir bölgede taşınabilirlik ihtiyacı önemli bir engel oluşturmuştur. Bu nedenle, her biri 45 metre açıklığa sahip ana kafes kirişlerin, lojistik kısıtlamaları aşmak amacıyla nihai montajdan önce şantiyede ön montajı yapılabilecek daha küçük parçalara bölünmesi gerekmiştir.
Öte yandan, çelik yapıdaki sehimleri hassas biçimde kontrol altında tutmak için ana kafes kirişlere ön sehim uygulanması zorunlu hale gelmiştir. Cam kaplamanın büyük sehimlere karşı duyarlılığı göz önünde bulundurulduğunda, yapısal elemanlar üzerinde titiz bir kontrol sağlanması bu açıdan kritik önem taşımaktaydı.
Çözümler ve sonuçlar
Birleşimlerin karmaşık geometrisi nedeniyle tasarımda benimsenen yaklaşım, yinelemeli bir sürece dayanmaktaydı. IDEA StatiCa ile Tekla Structures arasındaki BIM bağlantı seçeneği olmasaydı, bu süreç zahmetli modelleme çalışmaları nedeniyle son derece uzun sürerdi. IDEA StatiCa Connection ise ağırlıklı olarak birleşimlerin davranışını analiz etmek amacıyla kullanılmıştır.
Portugal
İlk aşamada birleşimler, analitik bir bakış açısıyla ve önemli ölçüde ampirik bilgiden yararlanılarak boyutlandırılmıştır. Bu tasarım aşamasının sonuçları Tekla Structures'ta geliştirilen BIM modeline aktarılmış ve tasarım, düğüm noktası geometrisi ile yapının özgün koşullarıyla uyumlu hale getirilmiştir.
İkinci aşamada ise rafine edilmiş geometri doğrudan Tekla Structures'tan IDEA StatiCa'ya aktarılmış ve nihai tasarıma ulaşmak için tüm güvenlik kontrolleri ile düzenlemeler gerçekleştirilmiştir.
Klasik EPS analizine ek olarak, CHS profilleri de diğer ince cidarlı profiller gibi burkulma biçimi açısından kontrol edilmek zorunda kalınmıştır. Ne yazık ki ana kolona bağlanan çok sayıda çubuk nedeniyle burkulma sorunu ortaya çıkmıştır. Ancak Steelplan'ın mühendislik ekibi (José Manuel Silva, Joao Pimenta), mimari gereksinimleri karşılayan ve yapının güvenliğini sağlayan zarif bir çözüm geliştirmeyi başarmıştır.
Portugal
Başlangıçta yüzeye kaynaklanan köşe plakaları, ana kolonun tüm kesitini geçerek içi boş kesit içinde bir "haç" oluşturan plakaların kullanımıyla değiştirilmiştir. Bu sayede ana elemanların boyutları, özgün tasarımdan neredeyse hiç farklılaşmadan korunabilmiştir.
Birkaç yinelemenin ardından nihai geometri eksiksiz biçimde tanımlanmış ve Eurokodlara göre tüm güvenlik kontrolleri tamamlanmıştır.
Steelplan hakkında
Steelplan, çelik yapısal tasarım ve detaylandırma, BIM modelleme ve inşaat çelik yapı şirketleri için iş hazırlığı alanlarında faaliyet göstermektedir. Steelplan, Portekiz'in kuzeyinde yer alan ve ülkenin inşaat çelik yapı sektöründe öne çıkan bir bölgesi olan Braga'da kurulu bulunmaktadır.
Şirketin deneyimi, mühendislerinin metal işleme sektöründeki kapsamlı birikiminden ve ulusal ile uluslararası düzeyde referans projelere katılımlarından beslenmektedir.
IDEA StatiCa'yı ücretsiz deneyin
DİĞER ÖRNEK ÇALIŞMALAR